Κυριακή 1 Φεβρουαρίου 2009

La percée du vin jaune

Το "τρύπημα του κίτρινου κρασιού" είναι μία εκδήλωση που λαμβάνει χώρα κάθε χρόνο σε ένα ή περισσότερα διαφορετικά χωριά της γαλλικής επαρχίας France-Comte της οποίας μεγάλο μέρος βρίσκεται στην οροσειρά που ονομάζεται Jura. Η εκδήλωση γίνεται πάντα το τελευταίο σαββατοκύριακο του Γενάρη και παίρνει το όνομα της από το τρύπημα των βαρελιών στο μπροστινό κάτω μέρος τους για να μπει η κάνουλα από την οποία θα γεμίσουν με "κίτρινο" κρασί τα παραδοσιακά μπουκάλια των 620 γραμμαρίων με το ιδιόμορφο σχήμα.
Το κίτρινο αυτό χρώμα είναι το χαρακτηριστικό κίτρινο χρώμα της οξείδωσης του κρασιού. Η οξείδωση αυτή προέρχεται από την παραμονή στα βαρέλια για τουλάχιστον έξι χρόνια χωρίς να συμπληρώνεται η ποσότητα που χάνεται από την εξάτμιση όπως γίνεται σε οποιαδήποτε άλλη περίπτωση. Έτσι το βαρέλι χάνει ένα 10 με 15% της αρχικής ποσότητας (το λεγόμενο μερίδιο των αγγέλων) και δημιουργείται μία επιφάνεια που έρχεται σε επαφή με το οξυγόνο. Οι ζύμες που μένουν μετά την ζύμωση ανεβαίνουν στην επιφάνεια αυτήν και αναπτύσσονται καταναλώνοντας τα ζάχαρα που έμειναν αζύμωτα και σχηματίζοντας ένα λευκό πέπλο που προστατεύει το κρασί από μία πιο έντονη οξείδωση. Η ποικιλία που χρησιμοποιείται είναι το Savagnin Blanc (καμία σχέση με το Sauvignon Blanc) και τα κρασιά που παράγονται με αυτό τον τρόπο είναι πλούσια σε αρώματα καρυδιών, μελιού, γλυκών μπαχαρικών και καβουρδισμένων ξηρών καρπών ενώ στο στόμα έχουν όγκο, στρογγυλάδα και η επίγευση είναι συνήθως μεγάλης διάρκειας.
Πέρα από το "κίτρινο κρασί, όλα τα υπόλοιπα κρασιά του Jura έχουν και αυτά πολύ ξεχωριστό χαρακτήρα ενώ η περιοχή φημίζεται και για πολλά ακόμη γαστρονομικά προϊόντα όπως τα τυριά της (comté, morbier, cancoillote...) και τα αλλαντικά της (saucisse de Montbelliard, Salaison Franc-Comptoise...).
Αναλυτικότερα, στο Jura καλλιεργούνται πέντε ποικιλίες και δίνουν πέντε τύπους κρασιών και ένα αλκοολούχο προϊόν της κατηγορίας mistelles*. Τα κόκκινα προέρχονται από Pinot Noir, Trousseau (μία τοπική ποικιλία που προέρχεται από διασταύρωση Petit Verdot και Duras και δίνει κρασιά ρωμαλέα και σκουρόχρωμα) και το μεγαλύτερο μέρος (80%) από Poulsard (ή Ploussard) που δίνει κρασιά με πολύ ανοιχτό κόκκινο χρώμα, σχεδόν ροζέ, αλλά δίνει με πολύ κομψά φρουτώδη αρώματα. Προσωπικά το λατρεύω γιατί είναι η τελείως διαφορετική προσέγγιση στα κρασιά που κατακλύζουν σήμερα την αγορά και είναι σκουρόχρωμα με εντυπωσιακά δυνατά αρώματα και συμπυκνωμένα σε σημείο που κουράζουν το στόμα μετά το πρώτο ποτήρι και σε κάνουν να το σκέφτεσαι για το δεύτερο.
Υπάρχουν ακόμη τρεις τύποι λευκών ξηρών κρασιών: Chardonnay, Savagnin και ένα χαρμάνι των δύο ποικιλιών (συνήθως 40-60). Ανάλογα με τον παραγωγό τα λευκά απογεμίζονται ή όχι για να κρατήσουν τα αρώματα οξείδωσης που χαρακτηρίζουν τα κρασιά της περιοχής. Ένα ακόμη λευκό, το λεγόμενο Vin de Paille (κρασί απ'τα άχυρα) είναι οίνος φυσικά γλυκύς και γίνεται από σταφύλια που τρυγούνται πολύ ώριμα και απλώνονται πάνω σε μία στρώση από άχυρα ώστε να αφυδατωθούν και να υπάρξει συγκέντρωση ζαχάρων και οξέων.
Τέλος το Cremant de Jura που είναι αφρώδης οίνος και το αλκοολούχο Macvin που προέρχεται από την ανάμειξη μούστου με αλκοόλ προερχόμενο από σταφύλια, κλείνουν την γκάμα των οινικών προϊόντων της περιοχής και αποδεικνύουν πως υπάρχουν επιλογές για όλα τα γούστα!
Στα της εκδήλωσης τώρα, το Σάββατο το μεσημέρι ξεκινούν οι εκδηλώσεις με την περιφορά του βαρελιού που θα τρυπηθεί συμβολικά στην κεντρική πλατεία και θα δώσει το έναυσμα για το μεγάλο γλέντι που θα διαρκέσει όλο το σαββατοκύριακο. Οι πρεσβευτές του κίτρινου κρασιού (Ambassadeurs du vin Jaune) αναλαμβάνουν την όλη τελετουργία φορώντας της χαρακτηριστικές κίτρινες στολές τους. Κοντά τους και όλες οι υπόλοιπες γαστρονομικές αδελφότητες: οι αδελφότητα του Compté που περιέφερε ένα μεγάλο κεφάλι από το αντίστοιχο τυρί, η αδελφότητα του Montbeliard με αρμαθιές λουκάνικα κρεμασμένες στα λάβαρά τους και ούτω καθεξής!Με στολισμό λιγότερο εντυπωσιακό από αυτόν Saint Vincent αλλά και πάλι με θέματα βγαλμένα γύρω από την ζωή των κατοίκων και τους μουσικούς να δίνουν μία ευχάριστη νότα σε κάθε γωνιά των 2 χωριών που φιλοξενούσαν την εκδήλωση το κρύο και το χιόνι δεν ήταν αρκετά για να χαλάσουν την γιορτινή ατμόσφαιρα! Και πως θα μπορούσαν άλλωστε αφού οι περίπου ογδόντα παραγωγοί σερβίριζαν συνεχώς με το χαμόγελο στα χείλη και τα τραγούδια, οι πλάκες και τα πειράγματα δεν σταμάτησαν λεπτό από τότε που δόθηκε το σήμα για την έναρξη των δοκιμών!
Αναμένεται να επιστρέψω σύντομα στην περιοχή για να επισκεφθώ μερικούς παραγωγούς όταν τα πράγματα θα είναι πιο ήρεμα και θα υπάρχει χρόνος για κουβέντα να εφοδιαστώ με μερικές φιάλες Poulsard και vin Jaune!


*mistelles: αλκοολούχα ποτά που προέρχονται από την ανάμειξη αλκοόλ με μούστο και έχουν αλκοολικό βαθμό μεταξύ 16 και 18%, χαρακτηριστικό παράδειγμα η Ραταφιά σε Βουργουνδία και Καμπανία και το Pineau de Charantes στην περιοχή του κονιάκ.
**Η πρώτη και η τελευταία φώτο είναι δανεισμένες από την παρακάτω διεύθυνση: chateauchalon.com/percee.html

Κυριακή 25 Ιανουαρίου 2009

Saint Vincent tournante στην Macon

Για την περιοδεία του Άγιου Βικέντιου σε διαφορετικές περιοχές της Βουργουνδίας είχαμε ξαναμιλήσει πέρυσι. Τότε την τιμητική του είχε το γραφικό χωριουδάκι του Saint Romain λίγο έξω από την πόλη της Beaune (βλ.: Saint Vincent tournante). Φέτος ο Άγιος ταξίδεψε νότια και σταμάτησε εκεί όπου το Chardonnay είναι κυρίαρχος των αμπελώνων. Λίγο έξω δηλαδή από την πόλη της Macon και τα πάμπολλα οινοπαραγωγά χωριουδάκια της. Όπως και πέρυσι έτσι και φέτος, πριν φύγουμε από την Beaune η ομίχλη σκέπαζε τα πάντα και το κρύο ήταν τσουχτερό. Φτάνοντας όμως στην Μακόν, ο Άγιος είχε κάνει το θαύμα του και τα πάντα ήταν λουσμένα στον ήλιο! Άμα ο Άγιος είναι πότης...!
Η οργάνωση ήταν άψογη και μόλις το τρένο μας έφτασε στον σταθμό, μας περίμενε λεωφορείο όπου με το ίδιο εισιτήριο μας πήγε κατευθείαν στην καρδιά της εκδήλωσης, στο κεφαλοχώρι της περιοχής που λέγεται Pierreclos. Εκεί προμηθευτήκαμε το στιλάτο ποτήρι γευσιγνωσίας με το logo "Μ" (όπως Μακόν!) και φύγαμε για να ξεκινήσουμε την μέρα μας. Κάθε γωνιά ήταν στολισμένη με θέματα από την ζωή τον κατοίκων στα αμπελοπαραγωγικά χωριά και τα τυπικά την μέρα αυτήν ματσάκια από αμπελόβεργες τυλιγμένα με κορδέλες διακοσμούσαν όλα τα μπαλκόνια και τις αυλές τον σπιτιών. Οι μουσικοί βρισκόντουσαν σε κάθε πλευρά του δρόμου και έδιναν έναν ευχάριστο τόνο στην ήδη γιορτινή ατμόσφαιρα. Αποκορύφωμα μία μπάντα τριών ατόμων που έπαιζαν για ..είκοσι με τα ειδικά διαμορφωμένα μετακινούμενα πολύ-όργανα-ενισχυτές-ηχεία τους που πέραν τον άλλων έφεραν και ειδικές βάσεις για να ακουμπούν οι μουσικοί το μπουκάλι κρασί και το ποτήρι τους!! Επιδείξεις οργώματος με άλογο, πεταλώματα, εκθέσεις με παλιά εργαλεία καλλιέργειας της αμπέλου και παραδοσιακά χορευτικά συγκροτήματα συμπλήρωναν με τον καλύτερο τρόπο το όλο σκηνικό και έκαναν τον επισκέπτη να νιώσει για λίγο πως βρίσκεται σε μία άλλη εποχή και να ξεχάσει για τα άγχη της καθημερινότητας.
Να σημειώσω εδώ πως η περιοχή έχει μαγευτικά τοπία με θέα, ατέλειωτες διαδρομές για ποδήλατο ή τρέξιμο και τα ογκώδη βράχια που υψώνονται σε διάφορα σημεία δεξιά και αριστερά δημιουργούν μαζί με τους ατέλειωτους αμπελώνες εντυπωσιακά σκηνικά!
Η διαδρομή τον δοκιμών ήταν άριστα σχεδιασμένη και φυσικά οι οργανωτές δεν παρέλειψαν να την περάσουν και από το εντυπωσιακό chateau του Pierreclos χτισμένο τον 18ο αιώνα. Στις υπόγειες κάβες του οι επισκέπτες μπορούσαν να δουν μία παρουσίαση των διαφόρων εδαφών της περιοχής,να συμμετάσχουν σε μία ειδική δοκιμή με σχολιασμό τον διαφόρων terroir της περιοχής και να γνωρίσουν ένα ένα τα αρώματα του Chardonnay σε έναν ειδικά διαμορφωμένο χώρο. Όσον αφορά τo ίδιο το κρασί και τις δοκιμές, υπήρχαν σταντ κατά μήκος όλης της διαδρομής. Αντίθετα όμως απ΄ότι συνήθως, δεν δοκιμάζαμε διαφορετικούς παραγωγούς αλλά διαφορετικές υποπεριοχές του Maconnais, δηλαδή της περιοχής γύρω από την Μακόν. Ίσως μία από τις λίγες περιοχές στον κόσμο όπου υπάρχει τόσο μεγάλη διαφορά μεταξύ των terroir και μάλλον και μία από τις λίγες περιοχές όπου οι παραγωγοί θα συμφωνούσαν να κάνουν μία κοινή εμφιάλωση για μία και μόνο εκδήλωση. Το αποτέλεσμα ήταν εξαιρετικό αφού κάθε φορά που γεμίζαμε το ποτήρι μας βλέπαμε και μία διαφορετική έκφραση του Chardonnay. Από δροσερά λευκά με μεγάλες οξύτητες και διακριτικό μπουκέτο εσπεριδοειδών και λευκών λουλουδιών μέχρι τα πιο λιπαρά με μύτη που έβγαζε έντονα αρώματα μελιού και μου θύμιζε μία διαφήμιση για τα Βουργουνδέζικα Chardonnay με έναν τύπο που βάζει να πιει ένα ποτηράκι και τον παίρνει στο κυνήγι ένα κοπάδι μέλισσες! Οι διοργανωτές κατάφεραν να αναδείξουν με τον καλύτερο τρόπο τις μεγάλες δυνατότητες της παρεξηγημένης αυτής γωνιάς της Βουργουνδίας και είμαι σίγουρος πως για κάθε φίλο του κρασιού η μέρα αυτή ήταν μία σπουδαία εμπειρία και το απόλαυσαν όλοι. Υπήρχαν βέβαια και τα κόκκινα αλλά δοκιμάζοντας ένα αποφασίσαμε πως δεν άξιζε τον κόπο να διακόψουμε την διαδρομή μας στον κήπο με τις ανθισμένες πορτοκαλιές και τους ποταμούς από μέλι. Όταν χρειαστεί να δοκιμάσουμε Pinot Noir ξέρουμε που πρέπει να πάμε στην Βουργουνδία και αυτή σίγουρα δεν είναι η Μακόν!

Τελειώνοντας την ημέρα μας επιστρέψαμε στην Μακόν όπου μετά από μία γύρα στην πόλη για το απαραίτητο καφεδάκι πήραμε το τραίνο της επιστροφής. Σε καμία περίπτωση όμως αυτό δεν ήταν ένα συνηθισμένο ταξίδι με τραίνο αφού τουλάχιστον τέσσερις στους πέντε επιβάτες έρχονταν από την εκδήλωση του Saint Vincent και με την βοήθεια του κρασιού οι πάντες είχαν γίνει μία μεγάλη φωνακλάδικη αλλά χαρούμενη παρέα..!

Τρίτη 16 Δεκεμβρίου 2008

Ο χάρτης των γεύσεων και αποδράσεις στον αμπελώνα της Νάουσας

Πριν λίγο καιρό είχα συνειδητοποιήσει πως λείποντας αρκετό καιρό από την χώρα μας έχω μείνει λίγο πίσω σε ότι αφορά την ελληνική αγορά κρασιών και θα έπρεπε σύντομα να καλύψω το χαμένο έδαφος. Πήρα λοιπόν δύο από τους φίλους μου με την ...καλύτερη μύτη και κατεβήκαμε Ελλάδα για μία εβδομάδα. Ο ένας, ο Νίκο με καταγωγή από το Μπορντό και πλούσιο βιογραφικό έχοντας δουλέψει σε κάποια από τα καλύτερα οινοποιεία της Βουργουνδίας και ο Ρεμύ με καταγωγή από τον Ροδανό και γνήσιος Αρντεσουά έχει δουλέψει σε πολλά γνωστά domaine του Ροδανού και έκρινε αυστηρά τα Syrah που δοκιμάζαμε! Το πρόγραμμα έγραφε: χάρτης των γεύσεων το σαββατοκύριακο και επισκέψεις σε οινοποιεία στην περιοχή της Νάουσας το υπόλοιπο διάστημα. Μακάρι βέβαια να μπορούσαμε να επισκεφθούμε και άλλους αμπελώνες όπως π.χ. Γουμένισσα ή Αμύνταιο αλλά ο χρόνος ήταν πολύ περιορισμένος.
Ο χάρτης των γεύσεων είναι μία εκδήλωση που οργανώνεται από την wineplus κάθε χρόνο το πρώτο σαββατοκύριακο του Δεκέμβρη και συγκεντρώνει πλήθος κόσμου που μαζεύεται για να δοκιμάσει κρασιά και να γευτεί τα υπόλοιπα γαστρονομικά προϊόντα. Με πάνω από 60 παραγωγούς απ' όλες τις αμπελουργικές περιοχές της Ελλάδος πιστεύω πως είναι η καλύτερη ευκαιρία για να γνωρίσει κανείς το Ελληνικό κρασί σε όλες του της εκφράσεις.
Την πρώτη μέρα διάφοροι λόγοι μας ανάγκασαν να φτάσουμε καθυστερημένα και δοκιμάσαμε ελάχιστα πράγματα. Για τους Γάλλους, η πρώτη έκπληξη ήρθε από την Cair και τους αφρώδεις οίνους της. Δεν περίμεναν πως θα δοκίμαζαν τόσο καλά αφρώδη από ένα νησί που έχει μέσο όρο 10°C θερμοκρασίας υψηλότερο από την Καμπανία και πόσο μάλλον από δύο ποικιλίες που άκουγαν για πρώτη φορά στην ζωή τους: την Μανδηλαριά και το Αθήρι! Δεύτερο σταντ που τους έκανε να γουρλώσουν τα μάτια από ενθουσιασμό ήταν αυτό του Τσέλεπου και του κτήματος Δρυόπη. Από το πρώτο Μοσχοφίλερο μέχρι και τα Cabernet εκτίμησαν την εξαιρετική δουλειά που γίνεται στα δύο αυτά οινοποιεία. Σε κάποια φάση μάλιστα ο Νίκος μου είπε πως ίσως κάποιοι παραγωγοί του Μπορντό θα έπρεπε να έρθουν μία βόλτα από την Ελλάδα για να δουν πως δουλεύονται τα Cabernet και τα Merlot! Η τριάδα των τριών καλύτερων παραγωγών του Σαββάτου έκλεισε με το Gentilini από την Κεφαλονιά. Πολύ καλή και ψαγμένη δουλειά στα κρασιά και ταυτόχρονα πολύ φιλικοί άνθρωποι. Δεν είναι τυχαίο άλλωστε πως αυτό που εξέπληξε περισσότερο τους δύο φίλους μου ήταν το πάθος που είχαν όλοι οι παραγωγοί γι' αυτό που κάνουν και την όρεξη τους να μοιραστούν το πάθος αυτό με όλους όσους δοκιμάζουν τα κρασιά τους! Υπήρχαν βέβαια και οι εξαιρέσεις, αλλά ευτυχώς αυτές ήταν πολύ περιορισμένες περιπτώσεις.
Την Κυριακή λόγω της ελλιπούς αστικής συγκοινωνίας φτάσαμε κουρασμένοι και αργοπορημένοι. Το πρώτο αξιόλογο σταντ της ημέρας ήταν αυτό της οινοποιίας Ντούγκου. Τα κρασιά τους, από το πρώτο λευκό μέχρι και το τελευταίο κόκκινο ήταν όλα ένα κι ένα αλλά για μένα δύο από αυτά κατάφεραν να ξεχωρίσουν. Το πρώτο ήταν ο Ροδίτης σε βαρέλι από ξύλο ακακίας. Όταν ο κ.Ντούγκος μας πρότεινε να το δοκιμάσουμε σκέφτηκα από μέσα μου <<Τι μπορεί να δώσει άραγε ένας Ροδίτης σε βαρέλι; εδώ έτσι και δυσκολεύεται να δώσει κάτι...>> κι όμως! Το κρασί αυτό δεν θύμιζε σε τίποτα ό,τι είχα πιει μέχρι τώρα από την ποικιλία αυτήν! Και αυτό γιατί το βαρέλι ακακίας δεν είναι τόσο έντονο όσο το δρύινο για να επικρατήσει το ξύλο του αλλά είναι διακριτικό και βοηθάει τον Ροδίτη να αναδειχτεί καλύτερα συμπληρώνοντας τα αρώματά του με βοτανικά αρώματα που δένουν πολύ όμορφα με το σύνολο. Το δεύτερο κρασί που ξεχώρισε ήταν το Μεθ'Υμών 7 . Φτιαγμένο από 7 διαφορετικές ποικιλίες, μεταξύ αυτών και Grenache που κατά την άποψη μου επικρατούσε αρωματικά, μας έκανε να νομίσουμε πως βρισκόμαστε στον Γαλλικό Νότο και δικαίωνε απόλυτα τον τίτλο Chateauneuf du Τέμπη όπως χαριτολογώντας μας το παρουσίασε ο κ.Ντούγκος! Στο τέλος της ημέρας συμφωνήσαμε και οι τρεις πως τα προϊόντα της συγκεκριμένης οινοποιίας ήταν ό,τι πιο ενδιαφέρον δοκιμάσαμε όλο το σαββατοκύριακο! Πριν όμως φτάσουμε εκεί, πολλοί ακόμη παραγωγοί επιβεβαίωσαν την ποιότητα των κρασιών του Ελληνικού αμπελώνα. Πρώτος και καλύτερος ο αμπελώνας της Σαντορίνης με τα λευκά του Αργυρού και του Χατζηδάκη να εντυπωσιάζουν με τις οξύτητες τους και την μεταλλικότητα τους αλλά για μία ακόμη φορά να μην καταφέρνουν να μας πείσουν με τα κόκκινά τους. Πολύ σημαντικό και το πέρασμα μας από το σταντ του κτήματος Ταμιωλάκη όπου μπορέσαμε να δοκιμάσουμε και να μάθουμε για τις σπουδαίες Κρητικές ποικιλίες όπως το Βιδιανό και το Κοτσιφάλι. Έκπληξη επίσης ήταν και η ποικιλία Μπεγλέρι από τους αμπελώνες Αφιανέ στην Ικαρία, ένα νησί από το οποίο ποτέ δεν περίμενα πως θα δοκίμαζα κρασί αλλά να που κάθε τόπος έχει τελικά την δική του αμπελουργική παράδοση. Για να μείνουμε στα νησιά, εξαιρετική δουλειά και για τα κρασιά του κτήματος Χατζηγεωργίου από την Λήμνο, απόδειξη πως τα μοσχάτα μπορούν με σωστή προσπάθεια να δώσουν ξηρά πολύ καλής ποιότητας. Από κει και πέρα η κούραση άρχισε να γίνεται αισθητή και όσο κι αν προσπαθούσαμε δεν καταφέρναμε να εκτιμήσουμε όπως έπρεπε τα κρασιά που δοκιμάζαμε.
Τις υπόλοιπες τρεις μέρες περάσαμε τον χρόνο μας κάνοντας βόλτες στους αμπελώνες της Νάουσας και επισκέψεις στα οινοποιεία της περιοχής: στο οινοποιείο του Διαμαντάκου όπου γευτήκαμε το φρέσκο πρεκνιάρικο με τα εκρηκτικά του αρώματα και τα πολλά υποσχόμενα κόκκινα από Ξινόμαυρο, τον Έλινο στην Πατρίδα Ημαθίας σε ένα σημείο κάπως δυσεύρετο αλλά με φανταστική θέα και τον Θυμιόπουλο τον Αποστόλη στον Τρίλοφο Ημαθίας. Ο τελευταίος μάλιστα αποτελεί εγγύηση στο καλό Ξινόμαυρο και για μένα κάθε φορά που δοκιμάζω τα κρασιά του είναι μία απόλαυση! Τέλος, λίγο έλειψε να φύγουμε χωρίς να δοκιμάσουμε τα κρασιά της οικογένειας μου από βαρέλι (γιατί από μπουκάλι τα τιμάμε δεόντως κάθε στιγμή...) κάτι που μου έχει συμβεί στο παρελθόν! Έτσι, αργά το απόγευμα της τετάρτης δοκιμάσαμε την εσοδεία του 2007 από βαρέλι στο οινοποιείο Δαλαμάρα με τους δύο Γάλλους να ξεχωρίζουν το αυτόριζο Ξινόμαυρο για τον αρωματικό του πλούτο και το δροσερό του στόμα και την Νεγκόσκα για τα ξεχωριστά αρώματά της αλλά και επειδή ήταν κάτι εντελώς καινούργιο γι' αυτούς. Ενθουσιασμένοι από το Ξινόμαυρο, οι δύο φίλοι μου παραδέχτηκαν πως είναι μία πολύ μεγάλη ποικιλία και μου πρότειναν να οργανώσουμε μία τυφλή δοκιμή Ξινόμαυρου - Pinot Noir κάποια στιγμή στο μέλλον.
Την πέμπτη το πρωί πήραμε το αεροπλάνο για να επιστρέψουμε Γαλλία. Μία βδομάδα γεμάτη κρασί, γεμάτη ανακαλύψεις και ωραίες στιγμές είχε ήδη περάσει στο παρελθόν...

Σάββατο 13 Δεκεμβρίου 2008

Αμπελοοινικές περιπέτειες στη νότιοδυτική Γαλλία!

Όπως είχα αναφέρει και στο τελευταίο ποστ, μία ακριβώς εβδομάδα πριν φύγουμε για Ελλάδα βρέθηκα αρχικά στο Μονπελιέ και στην συνέχεια στο Μπορντό για λίγες ημέρες. Αρχικά δεν είχα σκοπό να ασχοληθώ με κρασί και πάλι άλλα είχα αφήσει ελεύθερο το πρόγραμμά μου και πέρα από την Vinitech δεν είχα κλείσει τίποτα. Έλα όμως που θέλω ν' αγιάσω και δε μ' αφήνουν! Φτάνοντας στο Μονπελιέ περπάτησα μέχρι το κέντρο της πόλης όπου είχε παρουσίαση κρασιών με δοκιμή από διάφορους παραγωγούς της περιοχής. Προτού καν το καταλάβω και όντας πάντα με τον σάκο στην πλάτη, βρέθηκα με ένα ποτήρι στο χέρι και ξεκίνησα να δοκιμάζω... Το κρύο βέβαια δεν βοηθούσε και πολύ την γευσιγνωσία αφού τόσο τα κρασιά και άλλο τόσο τα χέρια μου και η μύτη μου ήτανε παγωμένα. Λίγα πράγματα από τους παραγωγούς του Λάγκντοκ οι οποίοι παρόλο που είναι δυνατοί στο μάρκετινγκ και πειραματίζονται αρκετά δεν έχουν το κάτι παραπάνω ώστε να καταφέρουν να παράγουν αξιοσημείωτα κρασιά. Να πω όμως πως το δείγμα τον οινοποιών που παρευρέθησαν στην εκδήλωση δεν ήταν και το αντιπροσωπευτικότερο για την περιοχή αυτήν. Λαμπρή εξαίρεση το οινοποιείο Folle Avoine όπου τα κρασιά τους δεν ήταν και ότι καλύτερο έχω δοκιμάσει αλλά η ειλικρίνεια του νεαρού που βρισκόταν στο σταντ και το ενδιαφέρον του για το προϊόν έκαναν το domaine αυτό να ξεχωρίζει.
Την Κυριακή το απόγευμα έφτασα στο Μπορντό και γρήγορα βρέθηκα περιτριγυρισμένος από άτομα από τον χώρο του κρασιού Είναι περιττό να πω πως τις επόμενες δύο ώρες ο οίνος μονοπώλησε την συζήτηση.

Την τρίτη το πρωί επισκεφθήκαμε την vinitech όπου δεν είδαμε και τίποτα το πραγματικά καινοτόμο ή κάτι που να καταφέρει να μας εντυπωσιάσει. Απ' ότι κατάλαβα η συγκεκριμένη έκθεση απευθύνεται κυρίως σε μεγάλες οινοποιητικές μονάδες που σκοπός τους είναι να παράγουν όσο το δυνατό περισσότερο, γρηγορότερα και φθηνότερα κρατώντας ένα μίνιμουμ ποιότητας. Μία έκθεση καθαρά για τους παραγωγούς του μπορντό και του υπόλοιπου γαλλικού νότου αφού εκεί συναντάμε μεγάλες μονάδες παραγωγής κρασιού που θυμίζουν εργοστάσια. Σίγουρα η έκθεση αυτή δεν είχε κανένα ενδιαφέρον για τους παραγωγούς της Βουργουνδίας ή του Ροδανού αλλά και για οποιονδήποτε άλλο παράγει κρασί ακολουθώντας την φιλοσοφία που κυριαρχεί στις περιοχές αυτές. Φυσικά στο Μπορντό δεν παρέλειψα να περάσω και μία κλασσική βραδιά με παρέα, κρασάκι και χαλαρή κουβεντούλα όπου και ανοίχτηκαν δύο φιάλες. Ένα cru Bourgois από το Medoc του 2000 και ένα Casillero del Diablo του Concha Y Toro του 2006 από 90% Cabernet Sauvignon και 10% Carmenere με το πρώτο να είναι κλειστό στην αρχή αλλά να ανοίγει στην συνέχεια και το δεύτερο να είναι όπως ακριβώς το περίμενα και το θυμόμουν από την τελευταία φορά: ένα κρασί εντυπωσιακό αρχικά χωρίς όμως καθόλου βάθος και διάρκεια στην συνέχεια. Τέλος, όπως είναι λογικό και αναμενόμενο για κάθε οινόφιλο, προτού εγκαταλείψω το Μπορντό έκανα και μία βόλτα από το Saint-Emillon και το Pommerol. Πέρασα από όλα τα μεγάλα Chateaux και τους αμπελώνες τους (Angelus, Cheval Blanc, Ausone, Clos Fourtet...) αλλά μόνο προς τέρψη των οφθαλμών αφού όσο και αν τον ήθελαν και οι υπόλοιπες τέσσερις αισθήσεις μου μία γευστική δοκιμή των θρυλικών κρασιών που παράγονται εκεί πέρα ήταν και παραμένει ένα άπιαστο όνειρο...
Οι δοκιμές περιορίστηκαν σε ένα Sauvignon Blanc, ένα Sauvignon Gris, ένα Semillon και ένα Merlot, όλα από βαρέλι, σε γνωστό Chateau της περιοχής. Το πρώτο Sauvignon μας τίναξε το στόμα από την οξύτητα, το δεύτερο μας ενθουσίασε με τα έντονα αρώματα μπανάνας και αχλαδιού ενώ το Semillon ήταν επίσης πολύ όξινο αφού όπως και τα 2 προηγούμενα λευκά δεν είχε κάνει μηλογαλακτική ζύμωση*. Απ' ότι μας είπαν όμως δεν θα τα αφήσουν να γίνει στα πρώτα δύο διότι προτιμάνε να κρατήσουν τα πρωτογενή αρώματα του Sauvignon. Στο Μερλό του 2007 επικρατούσε το ξύλο σε τέτοιο σημείο που μας έδινε την εντύπωση πως γλύφαμε φρεσκοκομμένα σανίδια οπότε δεν αξίζει να ασχοληθούμε περισσότερο με αυτό! Αργότερα έμαθα πως το συγκεκριμένο Chateau δουλεύει αποκλειστικά και μόνο με στόχο την παραγωγή κρασιών που ευχαριστούν τον Ρόμπερτ Πάρκερ οπότε κατάλαβα γιατί τόσο ξύλο στο Μερλό και μπανάνα στο Σοβινιόν...


*Μηλογαλακτική ζύμωση: Η μετατροπή από τα βακτηρίδια, του Μηλικού οξέος σε Γαλακτικό. Το γαλακτικό οξύ είναι λιγότερο όξινο και πιο σταθερό από το Μηλικό και έχουμε έτσι πιο μαλακή οξύτητα και μεγαλύτερη σταθερότητα του κρασιού.

Πέμπτη 27 Νοεμβρίου 2008

Πλώρη για νέες περιπέτειες!

Μετά από ένα χρονικό διάστημα που πέρασε χωρίς κάτι το ιδιαίτερο από αύριο βάζουμε πλώρη για νέες αμπελοοινικές (και όχι μόνο...!) περιπέτειες. Μετά από ένα σύντομο πέρασμα από το Montpellier θα ταξιδέψω δυτικά για να βρεθώ για λίγες μέρες στο Bordeaux, την δημοφιλέστερη αμπελοοινική πόλη του κόσμου. Εκεί θα επισκεφτώ την vinitech, μία από της σημαντικότερες εκθέσεις παγκοσμίως για τους επαγγελματίες του κρασιού και της αμπελουργίας.
Στην συνέχεια το πρόγραμμα γράφει επιστροφή στα πάτρια εδάφη, με δύο καλούς φίλους από την Γαλλία για μία εβδομάδα γεμάτη δοκιμές κρασιών, βόλτες σε αμπελώνες και πολλά άλλα ενδιαφέροντα! Μέσα σ' αυτά και ένα σαββατοκύριακο στην Θεσσαλονίκη όπου πρόκειται να επισκεφτούμε τον χάρτη των γεύσεων στο λιμάνι. Ότι καλύτερο οργανώνεται τα τελευταία χρόνια γύρω από το κρασί και την γαστρονομία στην συμπρωτεύουσα!
Ας ελπίσουμε λοιπόν πως όλα θα πάνε όπως τα έχουμε σχεδιάσει και θα επιστρέψουμε, ο καθένας στην βάση του, γεμάτοι με νέες γευστικές εμπειρίες!

Πέμπτη 13 Νοεμβρίου 2008

Επιστροφή στην Καμπανία!

Πριν από 5 μήνες βρέθηκα 2 φορές στην Καμπανία. Μία για την αναφορά της πτυχιακής μου εργασίας και το τέλος των σπουδών μου στην Γαλλία (βλ. γιορτάζοντας το τέλος...) και μία για να επισκεφτούμε μερικούς οίκους Σαμπάνιας και να γνωρίσω λίγο καλύτερα το αφρώδες αυτό ποτό(βλ. ένα 3ήμερο γεμάτο φυσαλίδες). Αυτήν την φορά τα πράγματα ήτανε πολύ χαλαρά και το πρόγραμμα αρκετά φλου...
Φτάνοντας αργά το βράδυ της Παρασκευής δεν υπήρχε χρόνος παρά μόνο για δείπνο και χαλαρή κουβεντούλα πριν πέσουμε για ύπνο. Το Σάββατο το πρωί μία βόλτα στην λαϊκή αγορά της πιο κοντινής πόλης (Bar sur Aube) ήτανε απαραίτητη ώστε να αγοράσουμε τις τοπικές λιχουδιές και να έχουμε "πολεμοφόδια" για τις 3 μέρες που θα μέναμε στην Καμπανία. Λαχανικά εποχής από τους ντόπιους παραγωγούς, λουκάνικα της Τρουά (Troyes), και τα τοπικά τυριά Chaource και Langres ήτανε μόνο κάποια από τα προϊόντα με τα οποία γεμίσαμε το καλάθι μας. Για το κρασί είχαμε ήδη φροντίσει νωρίτερα φέρνοντας ο καθένας από μία φιάλη ενώ για όλα τα υπόλοιπα τα είχε αναλάβει η Angeline η οποία δουλεύει σε κατάστημα με υψηλής ποιότητας προϊόντα γαστρονομίας και κάβα κρασιών. Το απόγευμα πέρασε χαλαρά με βολτούλα στoυς αμπελώνες, τα υπέροχα δάση και τις λίμνες της γύρω περιοχής.
Την Κυριακή το πρωί σηκωθήκαμε νωρίς με προορισμό την πρωτεύουσα της Καμπανίας Reims. Αρχίσαμε την μέρα μας στο σαλόνι των ανεξάρτητων αμπελουργών-οινοποιών (vignerons independants) δοκιμάζοντας κρασιά από όλες τις περιοχές της Γαλλίας. Λίγα κρασιά κατάφεραν να μας ενθουσιάσουν και γι' αυτό τον λόγο φύγαμε νωρίτερα απ' ότι είχαμε προβλέψει. Παρόλα αυτά όμως αγοράσαμε 2 φιάλες côtes de Bergerac* και ένα côtes de Jura* γιατί το στοκ μας στο σπίτι είχε αδειάσει πιο γρήγορα απ' ότι υπολογίζαμε! Δοκιμάσαμε επίσης μερικά λαχταριστά σαλάμια από τα οποία διαλέξαμε ένα για το βραδινό απεριτίφ! Το υπόλοιπο της ημέρας πέρασε κάνοντας τουρισμό στην πόλη της Reims όπου μεταξύ άλλων θαυμάσαμε και τον απίστευτης ομορφιάς καθεδρικό ναό όπου άλλοτε στέφονταν οι Γάλλοι βασιλιάδες. Δεν παραλείψαμε φυσικά να επισκεφτούμε έναν από τους μεγαλύτερους οίκους Σαμπάνιας, την Σαμπάνια Pommery. Δυστυχώς όμως περιοριστήκαμε κάνοντας μία επίσκεψη στους εξωτερικούς χώρους και τους χώρους υποδοχής αφού η ξενάγηση στις κάβες (επί πληρωμή βεβαίως βεβαίως) ήτανε αδύνατη λόγω έλλειψης θέσεων! Μπορέσαμε ωστόσο να δούμε την έκθεση μοντέρνας τέχνης που γινότανε στους χώρους τους οποίους είχαμε πρόσβαση όπως επίσης και ένα από τα μεγαλύτερα βαρέλια κρασιού του κόσμου. Το συγκεκριμένο βαρέλι παρασκευάστηκε στις αρχές του 20ου αιώνα για να σταλεί σε μία έκθεση στην Αμερική. Το γλυπτό στην μπροστινή του μεριά απεικονίζει στο κέντρο την Γαλλία να δίνει στην Αμερική να πιει Σαμπάνια, στο πάνω μέρος την Νέα Υόρκη και στο κάτω μέρος την πόλη της Reims. Ο οίκος Pommery ιδρυθείς το 1836 εξαγοράστηκε το 2002 από την Vranken Monopole.Την Δευτέρα σειρά είχε η δεύτερη μεγαλύτερη πόλη της Καμπανίας, η Troyes (τρουά). Όπως και στην Reims έτσι κι εδώ ξεκινήσαμε από μία έκθεση μόνο που αυτήν την φορά δεν ήταν απλά έκθεση κρασιού αλλά μία έκθεση γαστρονομίας γενικότερα. Ξεκινώντας να δοκιμάζουμε κρασιά, γρήγορα διαπιστώσαμε πως θα ήταν καλύτερα να συνεχίσουμε με κάτι άλλο αφού κάθε φορά βρισκόμασταν αμήχανοι μπροστά από τον παραγωγό μην ξέροντας πως να του πούμε πως το κρασί του δεν έλεγε και πολλά πράγματα ή μάλλον δεν έλεγε τίποτα απολύτως... Συνεχίσαμε λοιπόν δοκιμάζοντας τυριά, αλλαντικά, ψωμιά με διάφορους τύπους μαγιάς και αλευριού και πολλές άλλες λιχουδιές. Στον ίδιο χώρο πραγματοποιούνταν και διαγωνισμός γλυπτικής με σοκολάτα με τους maître chocolatier που είχαν έρθει από οίκους σοκολάτας από όλη την Γαλλία αλλά και το Βέλγιο για να αποδείξουν την αξία και το ταλέντο τους! Κάποια στιγμή και ενώ γευόμασταν ανέμελοι μία πάστα από φακές (πολύ πιο νόστιμη απ΄ότι ακούγεται...!), μας πλησίασε ένας κύριος ο οποίος μας παρουσιάστηκε ως ο διευθυντής της έκθεσης. Αφού του εξηγήσαμε ποιοι είμαστε και τι κάνουμε, ενθουσιάστηκε και χάρηκε ιδιαίτερα που στην έκθεση του παρευρίσκονται νέοι με γνώσεις και αγάπη για την καλή γαστρονομία. Έτσι, μας προσκάλεσε να παρακολουθήσουμε μαθήματα κουζίνας που γινότανε από τους μαθητές του επαγγελματικού λυκείου της περιοχής και ταυτόχρονα ζήτησε την άδειά μας για να τραβηχτούν κάποια πλάνα για την τηλεόραση! Τέλος και αφού βγάλαμε τις απαραίτητες φωτογραφίες για τον τοπικό τύπο, ο πολύ συμπαθητικός αυτός κύριος μας ευχαρίστησε προσφέροντας μας το έμβλημα της πόλης φτιαγμένο από σοκολάτα! Μετά την έκθεση επισκεφτήκαμε την πανέμορφη παλαιά πόλη της Troyes στην οποία διατηρούνται ακόμη σπίτια μεσαιωνικής αρχιτεκτονικής. Μοναδική ατυχία της ημέρας το γεγονός πως το καλύτερο bar à vins της πόλης ήτανε κλειστό οπότε κρατήσαμε την όρεξή μας για αργότερα...
Την τρίτη το μεσημέρι, μετά από ένα γεύμα με ότι είχε περισσέψει από τις προηγούμενες μέρες (το καλύτερο γεύμα...!), βρέθηκα για μία ακόμη φορά σε έναν σταθμό περιμένοντας το τραίνο και κάνοντας σκέψεις για το επόμενο ταξίδι μου: pfalz για riesling και muller thurgau ή Bandol για Grenache και Mourvedre; ...ή μήπως ...;



*côtes de Bergerac: Περιοχή της νοτιοδυτικής Γαλλίας ανατολικά του Μπορντό όπου παράγονται γεμάτα κρασιά από χαρμάνι cabernet, merlot και malbec. Πίνονται σχετικά νεαρά (σε 3 περίπου χρόνια) και συνήθως έχουν χαμηλές τιμές χωρίς όμως να υστερούν σε ποιότητα.
*côtes de Jura: Ορεινή περιοχή που συνορεύει με την Ελβετία. Τα κρασιά τους από Savagnin και Chardonnay γίνονται σε βαρέλια που δεν απογεμίζονται ώστε να υποστούν μία ελεγχόμενη ευγενής οξείδωση και δίνουν ένα χαρακτηριστικό έντονο αρώματα καρυδιού.


Παρασκευή 7 Νοεμβρίου 2008

Αμπελοοινικές περιπέτειες στις πλαγιές του Ροδανού! Μέρος 2ο

Στην Γαλλία την κυριακή, ελάχιστες κάβες είναι ανοιχτές και για αυτό τον λόγο δεν είχαμε κανονίσει καμία δοκιμή. Αντιθέτως, επωφεληθήκαμε του καλού καιρού και κάναμε μία γύρα στα αξιοθέατα της περιοχής. Ανατολικά του ποταμού, μετά το Hermitage προς τα νότια απλώνεται μία μεγάλη κοιλάδα που σταματάει στις Άλπεις Δυτικά βρισκόμαστε κατευθείαν στα πρώτα υψώματα του massif central όπου υπάρχουν και εξαιρετικές πλαγιές για αμπελοκαλλιέργεια. Εκεί βρίσκονται η υποπεριοχές Saint Joseph που καταλαμβάνει και την μεγαλύτερη έκταση, Cornas για τα κόκκινα και το Saint Peray όπου παράγονται Λευκά αλλά και αφρώδεις οίνοι. Περιττό να πω πως οι κάτοικοι του Saint-Peray υποστηρίζουν πως εκεί ανακάλυψε την μέθοδο της Σαμπάνιας ο Dom Perignon αφού κάθε χωριό στην Γαλλία που παράγει αφρώδεις οίνους, διεκδικεί αυτή την φήμη! Τα υψώματα αυτά εκτείνονται παράλληλα με τον ποταμό για πολλά χιλιόμετρα και σε κάθε κορυφή υπάρχει ένα μεσαιωνικό κάστρο ή πύργος. Όλα αυτά ενώνονται μεταξύ τους με μονοπάτια μέσα από τα βουνά και δημιουργούν πανέμορφες διαδρομές για ποδηλασία και για περπάτημα.


Το μεσημεράκι επιστρέψαμε στο σπίτι του Ρεμύ όπου η οικογένεια του είχε ετοιμάσει ένα μεγαλειώδες γεύμα α λα Γαλλικά! Όλα τα τυπικά παραδοσιακά πιάτα δήλωναν παρόν! Από βατραχοπόδαρα και μοσχαρίσιο κρέας saignant* μέχρι και τα τυριά στο τέλος, τα πάντα ήτανε 100% γαλλικά! Τα κρασιά που συνόδευσαν το γεύμα μας προέρχονταν και πάλι από διάφορες περιοχές όπως Αλσατία, Προβηγκία, Μπορντό ενώ δεν έλειψε και ο Ροδανός με ένα Cornas του 1998. Φυσικά εγώ δεν έχασα την ευκαιρία να βάλω και ένα ξινόμαυρο στο τραπέζι για να σπάσω λίγο το Γαλλικό κατεστημένο που κυριαρχούσε!
Το απογευματάκι κάναμε μία γύρα στους αμπελώνες του Saint-Peray μέχρι την στιγμή που η βροχή μας ανάγκασε να επιστρέψουμε πίσω σπίτι και να αποτελειώσουμε τις μεσημεριανές φιάλες με χαλαρή κουβεντούλα.
Την Δευτέρα το πρωί συνεχίσαμε την βόλτα μας στους αμπελώνες της περιοχής και πιο σγκεκριμένα στο Cornas. Μία περιοχή από την οποία έχω τις καλύτερες οινικές εμπειρίες αφού έχω πιει εξαιρετικά κόκκινα που μου έχουν μείνει. Αμέσως μετά πήγαμε στην Cave de Tain, μία συνεταιριστική κάβα που έχει την τύχη να κατέχει κάποια εξαιρετικά αμπελοτεμάχια Hermitage. Δοκιμάσαμε σχεδόν όλη τους την γκάμα εκτός από κάποιες πολύ ειδικές εμφιαλώσεις. Τα λευκά τους, τόσο αυτά της υψηλής γκάμας όσο και της χαμηλότερης ήτανε αδιάφορα, ανέκφραστα και άδεια στο στόμα. Τα κόκκινα δεν έλεγαν κάτι το ιδιαίτερο αλλά όσο κατεβαίναμε στις χρονολογίες τόσο βελτιώνονταν η κατάσταση. Αποκορύφωμα το Gambert de Loche ένα Hermitage του 2003 με πολύ ωραία αρώματα ώριμων φρούτων και μπαχαρικών και μεστό στόμα. Στα 42€ όμως κρίνεται μάλλον ακριβούτσικο. Εξίσου καλό και ένα Hermitage του 1998 από την κλασσική γκάμα και σε πολύ πιο λογική τιμή (23€). Το συμπέρασμα που βγαίνει είναι πως κάτι έχει αλλάξει στην οινοποίηση στα κόκκινα μετά το 2003. Ότι έχει γίνει από κει και πέρα υστερεί σε δομή και σώμα. Παρεμπιπτόντως, στη συγκεκριμένη κάβα θεωρούνται σπεσιαλίστες στο Syrah!
Μετά από ένα μεσημεριανό διάλειμμα για φαγητό και ξεκούραση είχε έρθει η ώρα να περπατήσουμε τα εδάφη του ξακουστότερου αμπελώνα της περιοχής: του Hermitage. Ένα όνομα σημείο αναφοράς στην κοιλάδα του ροδανού και ένα από τα πιο σημαντικά αμπελοτόπια της Γαλλίας. Επισκεφθήκαμε το τουριστικότερο σημείο του Hermitage, την περίφημη Chapelle (εκκλησάκι) απ' όπου το Domaine Jaboulet παράγει το φημισμένο Chapelle Hermitage και κάποτε "σφάζονταν" με τον Chapoutier για το ποιος θα την πρωτοπάρει. Τελικά ο Jaboulet απέκτησε το εκκλησάκι και τους γύρω αμπελώνες ενώ ο Chapoutier πήρε όλους τους γύρω αμπελώνες "περικυκλώνοντας" τον. Η θέα από το σημείο αυτό είναι μοναδική και οι αμπελώνες απλώνονται σε όλη την πλαγιά έχοντας κλίση που δημιουργεί ίλιγγο! Οι άριστα διατηρημένοι αμπελώνες φανερώνουν πως οι άνθρωποι που καλλιεργούν τα εδάφη του Hermitage έχουν μεγάλη οικονομική άνεση!


Με την βροχή να μας κόβει και πάλι στην μέση, αφήσαμε το υπέροχο αυτό τοπίο και κατηφορίσαμε προς το χωριό Cornas για να επισκεφθούμε το Domaine Alain Voge, ένα από τα πιο αξιόλογα Domaine της περιοχής. Μετά από την απαραίτητη ξενάγηση στις εγκαταστάσεις περάσαμε στην δοκιμή. Δοκιμάσαμε 6 κρασιά 3 λευκά και 3 κόκκινα και μείναμε με τις καλύτερες εντυπώσεις. Τα λευκά, ένα χωρίς βαρέλι και δύο Saint Peray από διαφορετικά αμπελοτεμάχια ήτανε όλα τους πολύ αρωματικά με καλή ισορροπία στο στόμα, μεγάλη επίγευση και έχουν σίγουρα την δυνατότητα να καταναλωθούν ακόμη και 5 χρόνια μετά. Τα κόκκινα του ήτανε όλα ένα κι ένα και ειδικότερα η cuvée Vieilles Vignes 2005 με την οποία και εμπλουτίσαμε την κάβα μας! Ένα κρασί πολύ πλούσιο στόμα και με εξαιρετική δομή που αποτελεί επένδυση για το μέλλον! Έχω κάνει από τώρα τα σχέδιά μου: μία φιάλη σε 2 χρόνια, μία ή δύο σε 5...
Η μέρα μας έκλεισε στο Domaine Fayolle δοκιμάζοντας την φετινή εσοδεία από τα βαρέλια και τις δεξαμενές. Η περασμένη ώρα και η κούραση δεν μας επέτρεψαν να δοκιμάσουμε από φιάλη αλλά μείναμε ευχαριστημένοι αφού παρά τις δυσκολίες της φετινής χρονιάς** ότι δοκιμάσαμε στέκονταν πολύ καλά.
Την τρίτη το πρωί πήρα το τραίνο για να επιστρέψω στην Βουργουνδία. Φορτωμένος με αρκετές φιάλες Syrah και Marsanne αλλά και με μπόλικες εμπειρίες, άφηνα την κοιλάδα του Ροδανού με ένα χαμόγελο ευχαρίστησης για όλες τις υπέροχες στιγμές που πέρασα και ελπίζοντας πως δεν θα αργήσω να επιστρέψω!



*Saignant: κρέας ψημένο ελαφρά ώστε να διατηρεί στο εσωτερικό του το αίμα και να μένει τρυφερό και νόστιμο.

** 2 βδομάδες πριν τους τρύγους, μεγάλες καταιγίδες κατέστρεψαν πλαγιές και μικρούς δρόμους μεταξύ των αμπελώνων ενώ αμπελώνες χωρίς κλίση έμειναν πλημμυρισμένοι για αρκετό καιρό. Νωρίτερα ο περονόσπορος και το ωίδιο είχανε ήδη κάνει μεγάλη ζημιά αλλά ευτυχώς για τους παραγωγούς του Ροδανού και τους φίλους του Syrah, μετά τις καταιγίδες ο δυνατός ήλιος και το ελαφρύ αεράκι βελτίωσαν κάπως την κατάσταση

Τρίτη 4 Νοεμβρίου 2008

Αμπελοοινικές περιπέτειες στις πλαγιές του Ροδανού! Μέρος 1ο

Η περασμένη βδομάδα ήτανε η τελευταία εβδομάδα οινοποιήσεων για εμάς στο Domaine Giboulot. Τελειώνοντας, την πέμπτη το απόγευμα, δεν έχασα καθόλου χρόνο. Ετοιμάστηκα στα γρήγορα και πήρα το πρώτο τραίνο που έφευγε για Λυών. Από εκεί, έφτασα στην Βαλάνς όπου συνάντησα τον περσινό μου συμμαθητή Remy που μου είχε δώσει το ελεύθερο να τον επισκεφθώ όποτε θελήσω!
Την παρασκευή το πρωι, μετά από ένα αρχοντικό 9άωρο ύπνου, ξεκινήσαμε την μέρα μας δοκιμάζοντας τα φετινά λευκά του Ρεμύ από Marsanne. Είναι η πρώτη οινοποίηση που κάνει και δυστυχώς γι' αυτόν ξεκίνησε σε μία από τις πιο δύσκολες χρονιές. Παρόλα αυτά όμως και τα 3 βαρέλια που δοκιμάσαμε έδειχναν πως θα εξελιχθούν πολύ καλά στην συνέχεια και θα δώσουν ενδιαφέροντα κρασιά. To μεσημέρι μετά το φαγητό κατηφορίσαμε νότια για να θαυμάσουμε τα απίστευτα τοπία που δημιουργούν οι παραπόταμοι του Ροδανού σχίζοντας τα βουνά του Massife centrale.

Στην συνέχεια επισκεφθήκαμε την συνεταιριστική κάβα της περιοχής όπου και δοκιμάσαμε τις 10 αντιπροσωπευτικότερες ετικέτες τους. Χωρίς να περιμένουμε μεγάλα πράγματα από ένα συνεταιριστικό οινοποιείο βρήκαμε τα λευκά τους τελείως αδιάφορα, ενώ από τα κόκκινα μόνο 2 κατάφεραν να σώσουν κάπως την κατάσταση. Το πρώτο από αυτά ήτανε ένα Pinot Noir πολύ διαφορετικό από αυτά τις Βουργουνδίας, ευκολόπιοτο φρουτώδες και πολύ εκφραστικό με μόνο μειονέκτημα το έντονο βαρέλι. Το δεύτερο ήτανε και αιτία για την οποία επισκεφθήκαμε την συγκεκριμένη κάβα. Ένα κόκκινο από Chatus, μία σπάνια ερυθρή ποικιλία που αναφέρεται ακόμη και στην καταγραφή του Γαλλικού αμπελώνα τον 16ο αιώνα. Απ' όσο ψάξαμε κανένα οινοποιείο δεν εμφιαλώνει 100%Chatus παρά μόνο ο συνεταιρισμός. Ένα κρασί που θύμιζε πολύ Syrah αλλά με λιγότερο θερμό στόμα και κάπως πιο φινετσάτο. Το αρνητικό του είναι πως έχει πάρα πολύ μικρή επίγευση και τελειώνει πολύ απότομα. Πιστεύω πως θα μπορούσε να δώσει καλά αποτελέσματα σε χαρμάνι με το Grenache και όχι με το Syrah με το οποίο χαρμανιάζεται συνήθως αφού ο χαρακτήρας τους είναι πανομοιότυπος. Για το τέλος δοκιμάσαμε ένα αφρώδες ροζέ που ήτανε πνιγμένο στον θειώδη ανυδρίτη και λίγο έλειψε να μας στείλει σπίτι με βαρύ πονοκέφαλο αλλά και ένα γλυκό Viogner που μπορώ να πω πως δεν ήτανε καθόλου άσχημο.
Το Σάββατο το πρωί βρεθήκαμε στο Domaine de la Montmalle, την πρώην κατοικία ενός δούκα που έμεινε εγκαταλελειμμένη για πολύ καιρό και το 2004 βρήκε 2 αγοραστές που αποφάσισαν να αξιοποιήσουν τους αμπελώνες της. Καλλιεργώντας λοιπόν τις ήδη υπάρχουσες ποικιλίες Aramon, Carignan και Syrah, στην Montmalle παράγονται σήμερα 3 διαφορετικές ετικέτες. Το ροζέ από το Aramon ήταν ανέκφραστο και πλαδαρό χωρίς κανένα ενδιαφέρον. Ας μην ξεχνάμε πως το Aramon είναι μία πολύ παραγωγική ποικιλία που φυτεύτηκε στην Γαλλία μετά την φυλλοξήρα για να καλυφθεί γρήγορα το μεγάλο κενό που είχε δημιουργηθεί στην παραγωγή. Ευτυχώς γι' αυτούς, σκοπεύουν να το ξηλώσουν μόλις έχουν την οικονομική δυνατότητα. Το χαρμάνι Carignan-Syrah στέκονταν κάπως καλύτερα αφού είχε καλή δομή και ωραία οξύτητα, χωρίς όμως και αυτό να είναι ιδιαίτερα εκφραστικό. Το Syrah τους δεν διέφερε πολύ από το χαρμάνι αν και ήταν κάπως πιο γενναιόδωρο σε αρώματα. Δοκιμάζοντας όμως απευθείας από τις δεξαμενές οινοποίησης φάνηκε καθαρά πως για το μέτριο επίπεδο ποιότητας ευθύνεται η έλλειψη εξοπλισμού και η έλλειψη χώρων συντήρησης μετά την οινοποίηση. Το Syrah ήταν εξαιρετικό, με πολύ ωραία οξύτητα, πλούσιο στόμα και μακρά επίγευση ενώ το Carignan έρχονταν λίγο πιο άγριο αλλά εάν κάνει την μηλογαλακτική του όπως πρέπει έχει σπουδαίο μέλλον! Θα ήθελα πάρα πολύ να ξαναπεράσω από το Domaine de la Montmalle κάποια στιγμή στο μέλλον για να δω πως θα έχει αξιοποιηθεί η φανταστική αυτή κατοικία και φυσικά για να δοκιμάσω τα κρασιά τους όταν θα υπάρχουν τα μέσα και η εμπειρία αφού οι άνθρωποι που έχουν αναλάβει αγαπούν πάρα πολύ αυτό που κάνουν και είναι σίγουρο πως κάποια στιγμή θα πετύχουν.
Το απόγευμα της ίδιας ημέρας ακολουθούσε μία γευσιγνωσία για την οποία είχαμε θέσει τα στάνταρ μας πολύ ψηλά. Εδώ δεν υπήρχε η δικαιολογία των υψηλών αποδόσεων της συνεταιριστικής κάβας ούτε η δικαιολογία της έλλειψης εμπειρίας και εξοπλισμού. Υπήρχε ένα όνομα που όφειλε να μας αποδείξει γιατί συγκαταλέγεται μεταξύ των κορυφαίων παραγωγών παγκοσμίως. Αναφέρομαι φυσικά στο κορυφαίο όνομα της κοιλάδας του ροδανού, τον Michel Chapoutier. Σε βιοδυναμική καλλιέργεια από το 1991 και με οινοποιεία σε Αυστραλία, Ροδανό και Ρουσιγιόν* ο οίκος Chapoutier παράγει σήμερα 60 περίπου ετικέτες από 34 διαφορετικούς αμπελώνες. Η πρώτη μου επαφή με τα κρασιά του οίκου ήτανε τον περασμένο Γενάρη στο σαλόνι κρασιών του Αμπουις. Τολμώ να πω πως τότε δεν ενθουσιάστηκα και ιδιαίτερα αφού τα κρασιά που δοκίμασα ήτανε αψεγάδιαστα οινολογικά αλλά δεν είχανε τίποτα παραπάνω να μου προσφέρουν. Αυτό συνέβη γιατί αυτά που δοκιμάσαμε τότε ήτανε κρασιά από τις γκάμες tradition και decouverte που γίνονται από αγορασμένα σταφύλια συμβατικής καλλιέργειας και κοστολογούνται γύρω στα 10€. Η ίδια ακριβώς εντύπωση μου δημιουργήθηκε και το περασμένο Σάββατο δοκιμάζοντας τα πρώτα 2 κρασιά από την γκάμα tradition και για τον λόγο αυτόν ζητήσαμε να περάσουμε κατευθείαν στις γκάμες prestige και fac & spera που γίνονται με τα σταφύλια που παράγονται από τον ίδιο τον οίκο σε Βιοδυναμική καλλιέργεια. Από την γκάμα prestige δοκιμάσαμε την Chante Alouette, ένα λευκό Hermitage του 2006 και Les Arenes ένα κόκκινο Cornas του 2006 που είναι και το μόνο συμβατικό της γκάμας αυτής. Πιο εκφραστικά, με πιο γεμάτο στόμα και καλύτερη δομή τα κρασιά αυτά έδειχναν πως υπάρχει διαφορά επιπέδου ποιότητας με αυτά της προηγούμενης γκάμας αλλά δεν κατάφερναν να υπερασπιστούν την υπογραφή που φέρουν στην ετικέτα τους. Το Cornas μάλιστα είχε αρκετά αιχμηρές τανίνες και μικρή επίγευση και δεν μας πολυενθουσίασε. Έτσι λοιπόν, ο νεαρός που μας σερβίριζε αποφάσισε να μας δείξει τι εστί Chapoutier και ετοίμασε το "βαρύ πυροβολικό". Γκάμα Fac & Spera λοιπόν και Ermitage**, η αφρόκρεμα του οίκου και 3 φιάλες που μαζί ξεπερνούν τα 450€ κόστος αγοράς! Το λευκό De l'Orée και τα κόκκινα Pavillon και Ermite κατάφεραν να ξεπεράσουν κάθε προσδοκία και συνεπαρμένοι από το μεγαλείο τους δεν βρίσκαμε λέξεις να τα περιγράψουμε. Κρασιά με φοβερή δύναμη, πληθωρικά αρώματα, με εξαιρετική μεταλλικότητα που χάριζε δροσιά στο γεμάτο στόμα τους, με εξαιρετική δομή και πολύ μακρά επίγευση επιβεβαίωναν την φήμη του οίκου που τα παράγει. Σίγουρα όμως είναι πολύ νεαρά ακόμη αφού είναι οίνοι που μπορούν να παλιώσουν για πολλά χρόνια και το ιδανικό θα είναι να αρχίσουν να καταναλώνονται σε 10 χρόνια από τώρα! Αν είχα ένα χιλιάρικο στην άκρη ίσως είχα πάρει ένα εξαράκι! Κρίμα που τέτοια μεγάλα κρασιά είναι τόσο δυσπρόσιτα στους περισσότερους φίλους του κρασιού. Στεναχωριέμαι όταν σκέφτομαι πως τα καλύτερα κρασιά πίνονται από επιδειξιομανής λεφτάδες που συχνά δεν έχουν καμία ιδέα και σεβασμό για αυτό που έχουν στο ποτήρι τους ενώ την ίδια στιγμή οι περισσότεροι πραγματικοί φίλοι του κρασιού αρκούνται σε απλές δοκιμές μεγάλων κρασιών μία στο τόσο ή ακόμη χειρότερα αρκούνται στο να αναστενάζουν βλέποντας τα στις βιτρίνες ή διαβάζοντας άρθρα για αυτά! Εκδικούμαστε όμως ζώντας την μαγεία που προσφέρει το να αναζητά κανείς μικρά άγνωστα οινοποιεία και να ανακαλύπτει μεγάλα κρασιά σε προσιτές τιμές...
Το σάββατο έκλεισε σε έναν παλιό μου φίλο με δείπνο συνοδευόμενο από διάφορες ετικέτες από περιοχές εκτός ροδανού για να σπάσουμε λίγο την μονοτονία!
2 μέρες με πολλές καινούργιες εμπειρίες είχανε ήδη παρέλθει και ακολουθούσαν άλλες 2 μέρες υψηλού γαστρονομικού και αμπελοοινικού ενδιαφέροντος...


*Roussillon: Περιοχή στην νοτιοδυτική Γαλλία από την πλευρά της μεσογείου, νοτιότερα του Montpellier με γνωστότερες αμελουργικές περιοχές τα Banyuls, Rivesaltes και Côtes de Roussillon.
**Ermitage ή Hermitage: Δεν υπάρχει διαφορά μεταξύ των 2 απλά ο M.Chapoutier γράφει Ermitage στα κρασιά της υψηλής του γκάμας για να τα ξεχωρίζει από τα υπόλοιπα Hermitage.